Zaćma (Cataracta) to schorzenie soczewki oka związane najczęściej z naturalnym procesem starzenia, polegające na jej postępującym, częściowym lub całkowitym zmętnieniu. Przyczyna postępującego mętnienia soczewki nie jest do końca poznana, choć wiadomo, że związana jest z zaburzonym metabolizmem soczewki. W rezultacie tego procesu zmętniała soczewka utrudnia światłu dotarcie do siatkówki oka, dlatego widziany obraz jest zamglony i niewyraźny, nie można go skorygować okularami ani szkłami kontaktowymi. Pogorszenie widzenia w przypadku zmętnienia centralnej części soczewki następuje szybciej niż w przypadku zmętnienia części obwodowej.

Zaćma wrodzona (cataracta congenita) - może rozwijać się już w wieku niemowlęcym, choć może być rozpoznana znacznie później. Jej przyczynami mogą być zaburzenia genetyczne, niedożywienie, promieniowanie jonizujące, zatrucia i choroby matki w czasie ciąży, zaburzenia przemiany materii.

Zaćma nabyta

• zaćma starcza - jej początki mogą wystąpić już ok. 40 roku życia, ale zwykle pogorszenie widzenia następuje ok. 60 roku życia. Stanowi 90 % wszystkich przypadków zaćmy, związana jest z procesem starzenia się.
• zaćma wtórna - może występować w przebiegu niektórych chorób (cukrzyca, tężyczka, miotonia) lub być wynikiem działania czynników zewnętrznych, takich jak uraz mechaniczny lub chemiczny, promieniowanie, stosowanie niektórych leków (np. sterydów)

W każdym przypadku zmętnienie soczewki jest nieodwracalne. Jedyną skuteczną metodą leczenia zaćmy jest operacyjne usunięcie zmętniałej soczewki i zastąpienie jej soczewką sztuczną. Istnieją środki farmakologiczne, które w niektórych wypadkach mogą spowalniać proces mętnienia, ale nigdy go nie cofają.